Leer kinderen om veilig en bewust met digitale media om te gaan. Onderzoek laat zien dat kinderen te maken kunnen krijgen met onder andere online pesten, schadelijke informatie en ongewenste verspreiding van privébeelden.
Geef vóór 13 jaar geen eigen sociale media-account: dit is de officiële leeftijdsgrens van platforms. Denk bijvoorbeeld aan Snapchat, TikTok, YouTube, Instagram en Discord. Vanaf 13 jaar kun je kinderen begeleid toegang geven en dit steeds verder uitbouwen. Volgens de landelijke richtlijn wordt zelfstandig gebruik van sociale media pas vanaf 15 jaar aanbevolen. Ook apps zoals Pinterest, CapCut en Spotify hebben sociale functies, zoals reageren of contact met anderen. Daarom is het belangrijk dat jongeren ook bij deze apps leren om ze veilig en bewust te gebruiken.
Ook hiervoor is de minimumleeftijd 13 jaar. Deze grens is er om jongeren te beschermen tegen risico’s zoals online pesten, verslaving en het delen van persoonlijke informatie. Houd er rekening mee dat je kind via openbare kanalen in WhatsApp informatie kan delen én ontvangen. Spreek samen af of en welke kanalen je kind mag volgen en of je kind er zelf één mag maken. Begeleid je kind bij deelname aan groepsapps en kies de juiste privacyinstellingen. Het is belangrijk dat je kind leert om geen privégegevens te delen en kritisch te zijn op wat ze plaatsen. Kies liever voor Signal: dat is veiliger.
Bekijk samen met je kind hoe je algoritmes kunt veranderen. Bijvoorbeeld door in instellingen te selecteren welke onderwerpen je wel en niet wilt zien, een account te blokkeren of bij een specifieke video aan te geven dat je kind dit soort filmpjes niet leuk vindt.
Laat je kind geen persoonlijke gegevens delen zoals herkenbare foto’s, namen, adressen of locaties. Ook niet van een ander.
Maak afspraken over aankopen binnen apps en games: stel beperkingen in om onverwachte kosten te voorkomen.
Kies de juiste privacyinstellingen: op laptop, computer, telefoon, games en sociale media. Tips vind je op hulplijn.offlimits.nl/handleidingen en veiliginternetten.nl. Zorg dat alle apparaten en apps up-to-date zijn.
Toon interesse in de games die je kind speelt, houd toezicht en speel af en toe mee. Bespreek de risico’s van gamen en chatten met onbekenden. Laat je kind bij voorkeur in een gemeenschappelijke ruimte gamen en stimuleer gamen met vrienden in plaats van alleen. Check altijd of een game geschikt is via pegi.info/nl en gamewijzer.nl.
Leer je kind veilig omgaan met beelden: bespreek dat het ongewild maken of doorsturen van foto’s of filmpjes van een ander niet mag en zelfs strafbaar kan zijn. Dit gaat ook over bewerkte foto’s of filmpjes die met AI zijn gemaakt.
Jongeren kunnen online in aanraking komen met de manosphere: content die mannelijkheid bespreekt, maar ook schadelijke ideeën over vrouwen en gelijkheid kan bevatten. Wees nieuwsgierig naar wat je kind ziet, ga het gesprek aan en stel duidelijke grenzen bij schadelijke uitspraken of gedrag.
Kinderen kunnen in aanraking komen met (schadelijke) content over bijvoorbeeld criminele activiteiten, discriminatie, (financiële) influencers, stereotypen of berichten die hun zelfbeeld negatief kunnen beïnvloeden.
Laat merken dat je het goed vindt als je kind met een probleem naar je toe is gekomen. Zoek samen naar oplossingen en ga, als dat nodig is, voor hulp bij online grensoverschrijdend gedrag naar hulplijn.offlimits.nl.
Zorg dat je kind genoeg tijd overhoudt voor onder andere spelen, bewegen en slapen. Onderzoek laat zien dat (overmatig) schermgebruik en sociale mediagebruik kunnen leiden tot bijvoorbeeld verstoorde slaap, concentratieproblemen, minder bewegen, verminderd zelfbeeld en mentale klachten.
De Rijksoverheid geeft richtlijnen over schermtijd als houvast. Vanaf 12 jaar is dat maximaal 3 uur per dag.
Maak afspraken over of, hoe lang, waar, wanneer je kind op een scherm mag en wat je kind wel en niet mag doen. Doe dit het liefst voordat je (toegang tot) een smartphone/tablet geeft. Stel in dat je kind voor het installeren van apps of games toestemming vraagt.
Pas de 20-20-2-regel toe. Zorg dat je kind na elke 20 minuten op een scherm, 20 seconden in de verte kijkt en minimaal 2 uur per dag naar buiten.
Laat je kind één uur voor het slapengaan stoppen met beeldschermgebruik. Houd de slaapkamer schermvrij. Geef je kind een wekker.
Leer je kind hoe je online netjes met anderen omgaat. Kijk af en toe mee in groepsapps als je kind daarin zit en bespreek samen wat er gebeurt.
Voor opvoedondersteuning en meer informatie over veilig (online) seksueel opgroeien, zie www.qpido.nl.
Door je kind niet (continu) via GPS te volgen versterk je het verantwoordelijkheidsgevoel en zelfvertrouwen.
Help je kind omgaan met online beloningen en prikkels: voor een opgroeiende puber is dit lastig, dus help je kind bijvoorbeeld door notificaties uit te zetten, door tijdslimieten in te stellen of een app te installeren die toegang tot een platform minder makkelijk maakt.
Zorg dat je kind huiswerk maakt zonder telefoon in de buurt. Bespreek ook de toegang tot sociale media op laptop of tablet.
Bespreek samen wat je kind online ziet en doet. Sta open voor de ervaringen van je kind en hoe je kind zich hierover voelt.
Plan momenten zonder schermen als jullie samen zijn, bijvoorbeeld tijdens het eten. Laat zien dat aandacht voor elkaar belangrijker is dan een scherm.
Maak afspraken over wanneer en hoe vaak je als ouder meekijkt in bijvoorbeeld Magister of Somtoday.
Influencers laten vaak zien dat jongeren allerlei crèmes,
serums en maskers nodig hebben. Dat klopt niet. Bespreek
met je kind dat een gezonde huid geen (uitgebreide)
routine nodig heeft. Sommige producten kunnen zelfs
huidproblemen veroorzaken.
Begeleid gebruik van AI-chatbots en leg uit hoe het werkt. Het zijn geen mensen: antwoorden en adviezen zijn niet altijd waar of verstandig. Vraag je kind te praten met jou of met een ander vertrouwd persoon in plaats van met een chatbot. Laat je kind nooit persoonlijke gegevens delen. AI kan soms helpen met huiswerk, maar zorg ervoor dat AI hen ondersteunt en niet het leren overneemt.
Hulp bij online grensoverschrijdend gedrag.
Informatie gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek.
Informatie voor opvoeders over populaire games.
Leeftijdsclassificaties van populaire games.
Tips en praktische stappen om veilig te internetten.
Informatie over platformen, wat de risico’s zijn en hoe je daarmee omgaat.
Informatie over veilig en slim gebruik van digitale media door kinderen.
Je kind werkt hier gratis aan design- en techvaardigheden.
Informatie en in gesprek over (online) seksualiteit.
Hier kun je online discriminatie melden.
Download hier de tips op deze pagina.
